Health News: सकाळी झोपेतून जाग आल्यानंतर अंथरुणातून उठताना अचानक चक्कर येणे, डोळ्यांसमोर अंधारी येणे किंवा तोल जाणे, अशी लक्षणे अनेकांना जाणवतात. अशा वेळी स्वतःला सावरण्यासाठी बेड किंवा भिंतीचा आधार घ्यावा लागतो. अपुरी झोप, थकवा किंवा वाढते वय यामुळे असे होत असेल, असा समज करून अनेकजण या समस्येकडे दुर्लक्ष करतात. मात्र, ही लक्षणे वारंवार जाणवत असतील तर त्यामागील कारण समजून घेणे महत्त्वाचे आहे.
https://www.prahaar.in/2026/10/27/cyclone-arnab-live-tracker-red-alert-odisha-andhra-pradesh/
सकाळी उठल्यावर चक्कर का येते?
1. अचानक उभे राहिल्यामुळे रक्तदाब कमी होणे
झोपेतून उठल्यानंतर अचानक उभे राहिल्यास गुरुत्वाकर्षणामुळे रक्त पायांच्या दिशेने जमा होऊ शकते. त्यामुळे काही क्षणांसाठी मेंदूपर्यंत रक्तपुरवठा कमी होऊन रक्तदाब घसरू शकतो. या स्थितीला वैद्यकीय भाषेत ‘ऑर्थोस्टॅटिक हायपोटेन्शन’ म्हणतात. यामुळे चक्कर येणे, डोळ्यांसमोर अंधारी येणे किंवा दृष्टी धूसर होणे अशी लक्षणे दिसू शकतात.
2. शरीरात पाण्याची कमतरता
रात्री 6 ते 8 तासांच्या झोपेदरम्यान पाणी न प्यायल्यामुळे किंवा दिवसभर पुरेसे पाणी न घेतल्यामुळे शरीरात द्रवाची कमतरता निर्माण होऊ शकते. त्यामुळे रक्ताचे प्रमाण कमी होऊन सकाळी उठताना चक्कर येण्याची शक्यता वाढते.
3. रक्तातील साखरेची पातळी कमी होणे
मधुमेहासाठी औषधे किंवा इन्सुलिन घेणाऱ्या व्यक्तींमध्ये रक्तातील साखरेची पातळी कमी होऊ शकते. यामुळे घाम येणे, हातपाय थरथरणे, अशक्तपणा किंवा चक्कर येणे अशी लक्षणे जाणवू शकतात. अशी लक्षणे वारंवार दिसत असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
4. कानाच्या आतील भागातील समस्या
शरीराचा समतोल राखण्यात कानाच्या आतील भागाची महत्त्वाची भूमिका असते. कानाच्या आतील भागाशी संबंधित काही विकारांमुळे डोके फिरत असल्यासारखे वाटणे, तोल जाणे किंवा चक्कर येणे अशी लक्षणे उद्भवू शकतात.
सकाळी चक्कर येऊ नये यासाठी काय करावे?
उठताना घाई करू नका: जाग आल्यानंतर लगेच उभे राहण्याऐवजी आधी हळूहळू उठून बेडच्या कडेला बसा. काही क्षण थांबल्यानंतर चक्कर येत नसल्याची खात्री करूनच उभे राहा.
पुरेसे पाणी प्या: दिवसभर शरीराला आवश्यक तेवढे पाणी घ्या. सकाळी उठल्यावर पाणी पिणे उपयुक्त ठरू शकते. मात्र, काही आजारांमुळे डॉक्टरांनी पाण्याचे प्रमाण मर्यादित ठेवण्यास सांगितले असल्यास त्यांच्या सूचनांचे पालन करा.
औषधांमध्ये स्वतःहून बदल करू नका: उच्च रक्तदाब किंवा मधुमेह असल्यास नियमित तपासणी करा. औषधांमुळे चक्कर येत असल्याचा संशय असल्यास डॉक्टरांशी चर्चा करा.
डॉक्टरांचा सल्ला कधी घ्यावा?
सकाळी उठल्यावर वारंवार चक्कर येत असेल, तोल जात असेल किंवा पडण्याची भीती वाटत असेल तर डॉक्टरांकडून तपासणी करून घ्या. चक्कर येण्यासोबत छातीत दुखणे, बेशुद्ध पडणे, तीव्र डोकेदुखी, बोलण्यात अडचण किंवा शरीराच्या एका बाजूला अचानक अशक्तपणा जाणवल्यास तातडीने वैद्यकीय मदत घ्या.
Source: Prahaar News
